Aromaterapia to metoda medycyny naturalnej, która wykorzystuje olejki eteryczne pozyskiwane z roślin. Ich zapach może wpływać na emocje i samopoczucie, a substancje wchłaniane przez drogi oddechowe lub skórę oddziałują także na organizm. Nie jest to jednak zamiennik leczenia zaleconego przez lekarza.
Czym jest aromaterapia?
Aromaterapia polega na stosowaniu skoncentrowanych olejków eterycznych w celu wspierania dobrostanu psychicznego i fizycznego. Nie chodzi więc wyłącznie o ładny zapach w pomieszczeniu. Olejki zawierają aktywne substancje roślinne, dlatego mogą wywoływać zarówno pożądane efekty, jak i podrażnienia lub reakcje alergiczne.
Jej działanie opisuje się dwutorowo. Zapach dociera do układu węchowego i może wpływać na obszary mózgu związane z emocjami, pamięcią oraz odczuwaniem stresu. Przy kontakcie ze skórą lub drogami oddechowymi składniki olejków mogą natomiast przenikać do organizmu. Zakres i siła tego działania zależą od rodzaju olejku, sposobu użycia oraz indywidualnej reakcji.
Jak działa aromaterapia i jak się ją stosuje?
Najczęściej olejki są wdychane albo stosowane na skórę po rozcieńczeniu w oleju bazowym. W przypadku inhalacji cząsteczki zapachowe oddziałują przede wszystkim na układ węchowy. Przy aplikacji skórnej znaczenie ma także wchłanianie substancji przez naskórek.
Do najczęściej stosowanych metod należą:
- Inhalacja – wdychanie olejku z chusteczki, inhalatora, dyfuzora lub innego przeznaczonego do tego urządzenia.
- Masaż – użycie olejku wymieszanego z olejem nośnikowym, co ogranicza ryzyko podrażnienia skóry.
- Kąpiel – dodanie odpowiednio przygotowanej mieszanki do wody. Sam olejek nie rozpuszcza się w niej równomiernie, dlatego nie należy wlewać go bezpośrednio do wanny.
- Kompresy – stosowanie rozcieńczonego preparatu na tkaninie przyłożonej do wybranego obszaru ciała.
Naturalne pochodzenie olejku nie oznacza, że można używać go bez ograniczeń. Szczególnej ostrożności wymaga aplikacja na skórę, ponieważ nierozcieńczony preparat może powodować pieczenie, zaczerwienienie lub reakcję uczuleniową.
Jakie korzyści może przynosić aromaterapia?
W aromaterapii najczęściej wykorzystuje się zapachy i preparaty, które pomagają stworzyć warunki do odpoczynku. Możliwe korzyści mają zwykle charakter wspomagający, a ich odczuwanie jest indywidualne. Badania nad skutecznością poszczególnych olejków i zastosowań nadal trwają, dlatego nie należy przedstawiać aromaterapii jako metody leczenia wszystkich chorób.
Najczęściej wskazywane cele stosowania obejmują:
- relaksację i zmniejszenie subiektywnego napięcia,
- poprawę nastroju oraz stworzenie sprzyjających warunków do odpoczynku,
- wsparcie wieczornego wyciszenia przy przejściowych trudnościach z zasypianiem,
- łagodzenie odczuwania napięcia mięśniowego, zwłaszcza gdy olejki są elementem masażu.
Jak stosować olejki bezpiecznie?
Olejki eteryczne są substancjami o wysokim stężeniu. Przed użyciem na skórę trzeba je rozcieńczyć w odpowiednim oleju nośnikowym, a proporcje dobrać do rodzaju preparatu, miejsca aplikacji i wieku osoby. Nie należy ich połykać ani nakładać na błony śluzowe. W przypadku dyfuzji pomieszczenie powinno być wentylowane, a kontakt preparatu z oczami trzeba wykluczyć.
Przed zastosowaniem sprawdź następujące kwestie:
- Rozcieńczanie – nie nakładaj nierozcieńczonego olejku bezpośrednio na skórę, chyba że specjalista zaleci inaczej dla konkretnego preparatu.
- Ciąża i karmienie piersią – przed użyciem skonsultuj wybór olejku z lekarzem lub położną, ponieważ nie wszystkie preparaty są w tym okresie zalecane.
- Choroby przewlekłe i leki – przy astmie, chorobach skóry, padaczce, innych przewlekłych problemach zdrowotnych lub długotrwałej farmakoterapii zapytaj lekarza o bezpieczeństwo stosowania.
- Alergie i podrażnienia – wykonaj ostrożną próbę na małym obszarze skóry, przerwij używanie przy pieczeniu, wysypce, duszności lub nasileniu innych objawów.
- Dzieci – nie stosuj olejków u małych dzieci bez konsultacji ze specjalistą, ponieważ ich organizm może reagować silniej niż organizm osoby dorosłej.
Aromaterapia może być formą wsparcia relaksu i codziennego dobrostanu, ale jej „naturalność” nie znosi ryzyka. Najbezpieczniej traktować ją jako metodę uzupełniającą, stosowaną z właściwym rozcieńczeniem i bez zastępowania diagnostyki ani terapii medycznej.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie negatywne skutki wdrożonych zaleceń. Zawsze zasięgnij opinii specjalisty medycyny w powyższym zakresie.